აშშ-მა საუდის არაბეთში მდებარე Prince Sultan Air Base-ზე უკვე დაიწყო უკრაინული ტექნოლოგიების გამოყენება უპილოტო საფრენი აპარატების წინააღმდეგ. ეს გადაწყვეტილება მიღებულია მას შემდეგ, რაც ირანული დრონების არაერთმა შეტევამ დააზიანა როგორც ავიაბაზის ინფრასტრუქტურა, ისე საჰაერო ტექნიკა, – იუწყება Reuters-ი.
საუბარია იმ გამოცდილებასა და ტექნიკურ გადაწყვეტილებებზე, რომლებიც უკრაინამ ბოლო წლებში რუსეთის მიერ დრონებით მასობრივი შეტევების პირობებში მიიღო და განავითარა. როგორც გამოცემა აღნიშნავს ექსკლუზიურ ინფორმაციაში, აშშ ამ ტექნოლოგიებს ახლა უკვე ირანის მხარდაჭერით მოქმედი დრონების წინააღმდეგ იყენებს, რომლებიც ახლო აღმოსავლეთის სხვადასხვა რეგიონში უსაფრთხოების მთავარ გამოწვევად იქცა.
უკრაინის გამოცდილება – რეალურ ომში გამოცდილი სისტემა
უკრაინა ბოლო წლების განმავლობაში ერთ-ერთი ყველაზე დიდი პრაქტიკული „ლაბორატორია“ გახდა თანამედროვე დრონური ომისთვის. რუსული იერიშების ფონზე ქვეყანამ სწრაფად განავითარა:
- დრონების აღმოჩენის სისტემები;
- ელექტრონული ჩახშობის (jamming) ტექნოლოგიები;
- დაბალ სიმაღლეზე მფრენი ობიექტების იდენტიფიკაციის ალგორითმები;
- მობილური საჰაერო თავდაცვის გადაწყვეტილებები.
ამ სისტემების ნაწილი უკვე გამოცდილია რეალურ საბრძოლო პირობებში, რაც მათ განსაკუთრებით ღირებულს ხდის უკრაინის დასავლელი პარტნიორებისთვის.
აშშ-ის სტრატეგიული ინტერესები
„როიტერის“ ინფორმაციით, ვაშინგტონი ცდილობს გააძლიეროს საკუთარი თავდაცვითი შესაძლებლობები ირანული წარმოების დრონების წინააღმდეგ, რომლებიც ბოლო პერიოდში აქტიურად გამოიყენება როგორც ახლო აღმოსავლეთში, ისე უკრაინის ომში.
ამ კონტექსტში უკრაინული ტექნოლოგიები განიხილება, როგორც სწრაფი და პრაქტიკული გამოსავალი, რომელიც უკვე გამოცდილია მასშტაბურ კონფლიქტში.
წყაროების მიხედვით, უკრაინელი სპეციალისტები „ბოლო კვირებში საუდის არაბეთის საჰაეროს ბაზაზე ჩავიდნენ, რათა ამერიკელ სამხედროებს სისტემის გამოყენება ასწავლონ“.
Reuters-ი ხაზს უსვამს, რომ ეს ფაქტი „აჩვენებს, რამდენად სწრაფად განვითარდა უკრაინა დრონებისა და ანტიდრონული ტექნოლოგიების მიმართულებით“, განსაკუთრებით რუსეთის წინააღმდეგ მიმდინარე ომის ფონზე.
ანალიტიკოსების შეფასებით, ეს თანამშრომლობა უფრო ფართო ტენდენციაზე მიუთითებს – დასავლეთი სულ უფრო მეტად იყენებს უკრაინის ომის გამოცდილებას თანამედროვე ჰიბრიდულ და ტექნოლოგიურ კონფლიქტებში. ბოლო წლებში დრონები ერთ-ერთ მთავარ იარაღად გადაიქცა თანამედროვე ომებში. ირანული წარმოების უპილოტო აპარატები, განსაკუთრებით კი „შაჰედის“ ტიპის დრონები, გამოიყენება როგორც დაბალფასიანი, მაგრამ ეფექტიანი შეტევითი საშუალება.
ამ ფონზე დასავლეთი და მისი პარტნიორები ცდილობენ შექმნან უფრო მოქნილი და იაფი დაცვის სისტემები, სადაც უკრაინის გამოცდილება მნიშვნელოვან როლს ასრულებს.
ექსპერტები მიიჩნევენ, რომ უკრაინული ტექნოლოგიების ინტეგრაცია აშშ-ის თავდაცვით სისტემებში შეიძლება ახალი ეტაპი გახდეს სამხედრო თანამშრომლობაში. ეს მხოლოდ ტექნიკურს კი არა, არამედ გეოპოლიტიკურ ცვლილებებსაც გულისხმობს – უკრაინა უკვე არა მარტო დახმარების მიმღებია, არამედ ტექნოლოგიური ექსპორტიორიც.
ნანა ძნელაძე
