იტალიის პრემიერ-მინისტრ ჯორჯა მელონის მემარჯვენე კოალიციამ მარცხი განიცადა რეფერენდუმზე, რომელიც საკონსტიტუციო ცვლილებების მიღებას და, შესაბამისად, მართლმსაჯულების რეფორმის გატარებას ისახავდა მიზნად.
ამომრჩეველთა მოულოდნელად მაღალი, დაახლოებით 60-პროცენტიანი აქტივობის ფონზე, წარმატებული გამოდგა ოპოზიციის მიერ მხარდაჭერილი კამპანია „არა“ (No), რომელსაც რეფერენდუმის მონაწილეთა თითქმის 54%-მა პროცენტმა (46%-ის წინააღმდეგ) დაუჭირა მხარი. მელონის თქმით, პატივს სცემს იტალიელების გადაწყვეტილებას, მაგრამ ამ მარცხის გამო გადადგომას არ აპირებს. მიუხედავად ამისა, ეს შედეგი მისი პირველი სერიოზული წარუმატებლობაა მომავალი წლის საპარლამენტო არჩევნების წინ.
ყოფილმა პრემიერ-მინისტრმა, ჯუზეპე კონტემ („ხუთი ვარსკვლავის მოძრაობა“) რეფერენდუმის შედეგი „გამოსახლების თაობაზე მიღებული შეტყობინების“ ტოლფასად შეაფასა.
კიდევ ერთმა ყოფილმა პრემიერ-მინისტრმა მატეო რენციმ („დემოკრატიული პარტია“) ჯორჯია მელონის გადადგომისკენ მოუწოდა. „არა“-ს ბანაკი შემოთავაზებულ ცვლილებებში იტალიის სასამართლო სისტემის სათუთად დაცულ დამოუკიდებლობაზე თავდასხმას ხედავს.
ევროპის საზოგადოებრივი მაუწყებლების ახალი ამბები, ნათარგმნი ხელოვნური ინტელექტის მიერ.
p. s. (nostal.ge) – დამტკიცების შემთხვევაში რეფორმა იტალიის ევროპულ სასამართლო სისტემებს მოსამართლეებისა და პროკურორებისთვის ცალ-ცალკე კარიერულ საფეხურებად დაყოფდა; მაგისტრატთა უმაღლესი საბჭო კი ორ ორგანოდ გაიყოფოდა და შეიქმნებოდა ახალი დისციპლინური სასამართლო.
ამჟამად იტალიაში მოქმედებს ერთიანი სასამართლო სისტემა: მოსამართლეები და პროკურორები ერთსა და იმავე პროფესიულ კორპუსს ეკუთვნიან. ისინი აბარებენ ერთსა და იმავე საკვალიფიკაციო გამოცდას და კარიერის განმავლობაში შეუძლიათ ერთი პოზიციიდან მეორეზე გადასვლა.
პარლამენტმა რეფორმა 2025 წლის ოქტომბერში დაამტკიცა, თუმცა მან ვერ მოიპოვა ხმების ორი მესამედი, რაც აუცილებელი იყო საერთო სახალხო კენჭისყრის თავიდან ასაცილებლად.
რეფერენდუმი დამადასტურებელი იყო, ანუ კანონი ძალაში შევიდოდა მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მას მხარს ამომრჩეველთა უმრავლესობა დაუჭერდა. ამომრჩეველთა აქტივობის კვორუმი საჭირო არ იყო.
მატეო რენციმ, პარტია Italia Viva-ს ლიდერმა, პარლამენტში რეფორმის დამტკიცებისას თავი შეიკავა. მან მთავრობას მოუწოდა, ხალხის აზრს მოუსმინოს. რენცი 2016 წელს გადადგა პრემიერ-მინისტრისა და დემოკრატიული პარტიის ლიდერის თანამდებობებიდან – მას შემდეგ, რაც საკონსტიტუციო რეფერენდუმი წააგო, რომლის ჩატარებასაც თავად უჭერდა მხარს.
ჩეზარე პაროდიმ, მომრიგებელ მოსამართლეთა ეროვნული ასოციაციის პრეზიდენტმა, ორშაბათს გადადგომის შესახებ განაცხადა. გადაწყვეტილება ოჯახური გარემოებებით აიხსნა, თუმცა დროში დაემთხვა პლებისციტის წინასწარი შედეგების გამოქვეყნებას.
რეფორმის მოწინააღმდეგეები ამტკიცებდნენ, რომ ის დაასუსტებდა სასამართლო ხელისუფლების დამოუკიდებლობას და მთავრობას მაგისტრატი მოსამართლეების კონტროლის შესაძლებლობას მისცემდა. ჯორჯა მელონიმ ეს ბრალდებები უარყო.
ჯორჯა მელონი იტალიის მთავრობას 2022 წლის ოქტომბრიდან ხელმძღვანელობს. მისი მანდატი 2027 წელს დასრულდება.
